Meraklı bir bilgisayar programcısının notları.
Merhaba! Ben Burak Selim Şenyurt - yazılım geliştirici, blogger ve öğrenme tutkunu.
Bu blogda yazılım mühendisliği, sistem tasarımı, programlama dilleri ve yeni teknolojiler üzerine yazılar paylaşıyorum. Özellikle .NET, Rust, Zig, yapay zeka araçları ve mimari konularına ilgi duyuyorum. Kendimi sürekli geliştirmeye ve yeni şeyler öğrenmeye adıyorum.
-
.Net Core Konfigurasyon Yönetimi Üzerine
West-World üzerinde bir şeyler araştırmak için vaktim olan bir haftayı geride bırakmak üzereyim. Internet üzerinde derya deniz içerik olsa da bazen ne araştıracağımı şaşırmıyor değilim. İşte bu anlarda MSDN dokümanları imdadıma yetişiyor. İlk zamanlarından beri oldukça verimli olduğunu düşündüğüm içerik son yıllarda çok daha profesyonelleşti (Tabii MSDN dokümanlarını CD veya DVD olarak edindiğimiz zamanları da hatırlıyorum) İşin aslı sadece MSDN değil, yazılım ürünü sahibi pek çok öncünün teknik destek dokümanları inanılmaz derecede doyurucu ve birbirleriyle yarışır durumdalar. Son zamanlarda uğradıklarım arasında Google Cloud Platform ve Amazon Web Services var. Bu rehberler ilk kaynak niteliğinde olduğu için bir şeyleri öğrenebilmemiz adına doğru adresler. Hatta yazılım geliştirici olarak ortalama bir seviyenin üstüne çıktıktan sonra bunlar gibi dokümantasyonlara uğramak, rastgele bir ürün seçip teknik dokümantasyonunu okumak, Get Started örneklerini yapıp bir şeylerin farkına varabilmek gerekiyor. Sözü fazla uzatmadan gerekli mesajları da verdiğimi düşünerek yazımıza başlayalım diyorum.
-
EF Core ile MariaDb Kullanımı
Son bir kaç aydır Cumartesi gecelerimi bir şeyler yazmak veya araştırmak için değerlendirmekteyim. Bu tip çalışma disiplinlerini daha önceden de denemiş ve epeyce faydasını görmüştüm. Sonuçta üzerinde çalıştığımız yazılım platformları ve ürünler sürekli ve düzenli olarak değişim içerisindeler. Dolayısıyla yeniliklerin ucundan da olsa tutabilmek lazım. Bir anlamda şu meşhur Pomodoro çalışma tekniğini haftalık periyotlara böldüğümü ifade edebilirim.
-
AWS Elastic Beanstalk Macerası
Geçenlerde sıkıldığım bir ara kendimi Google’da “How To Draw…” araması yaparken buldum. Bir internet sitesinde DC Comics’in Robin karakterini nasıl çizebileceğimizi anlatan içerik ilgimi çekmişti. Geometri bilgisini iyi kullandığı için anlaşılırdı. Tabii önemli bir eksiğim vardı…Yetenek. Sonuçları sizlerle paylaşmayı çok tercih etmiyorum ama yandaki Robin’in kafasının pek yakınlarından geçemediğimi gönül rahatlığıyla itiraf edebilirim. Dolayısıyla google aramasını ve internet sayfasını kapatıp tekrardan az buçuk anlamaya çalıştığım yazılım dünyasına döndüm.
-
Core Web API için Planlanmış Görevler
Chuck Norris. Sanıyorum hayatımın bir bölümü onun televizyonda arka arkaya yayınlanan filmleri ile geçmiştir. Asıl adı Carlo Ray Norris’tir ve Chuck ismi 1958de O, hava kuvvetlerindeyken takma ad olarak ortaya çıkmıştır. Dövüş sanatları ustası olan Chuck’ın harika bir web sitesi var. Hayran kitlesi oldukça geniş. 1940 doğumlu olan film yıldızını Google aramalarında daha çok “Chuck Norris Facts” ile biliyoruz.
-
Asp.Net Core Routing Mekanizmasını Kavramak
Güzel otomobilleri hepimiz severiz. Özellikle spor olanlarını. Benim favori araçlarımdan birisi ise Audi RS8. 2017 model Türkiye satış fiyatı 430 bin Avro civarındaydı. Gerçekten çok yüksek bir rakam. Ne oldu da birden onunla yollarımız kesişti diye düşünebilirsiniz. Bir deneme sürüşüne çıktım demek isterdim ama… Aslında olay West-World üzerinde Asp.Net Core routing mekanizmasını incelerken meydana geldi. Bir şekilde dile benden ne dilersen tadındaki URL path’in çalışma zamanına Audi RS8 yazmış bulundum. Web sunucusunun bana verdiği cevapsa oldukça hoştu. “Oldu bil!” Onunla aramızda nasıl böyle bir muhabbet gerçekleşti merak ediyor olmalısınız. Gelin Asp.Net Core routing mekanizmasını yakından incelemeye çalışalım.
-
Bir Ruby Uygulamasını Google Cloud Platform Üzerine Taşımak
“Futbol basit bir oyundur. 22 kişi 90 dakika boyunca bir topun peşinde koşar ve sonunda her zaman Almanlar kazanır.” demiş bizim de ne yazık ki yakından tanıdığımız Gary Lineker. Konumuzla ne alakası var derseniz. Az sonra onun bu sözünü buluta alacağız.
-
Sadece Tarayıcı Kullanarak Web API Servisini Google Cloud Platform Üzerinde Yayınlamak
Sizi Cumartesi gecesi çalışma odama davet etsem…Olmaz mı? Pekiiii…Sadece 15 dakika içerisinde standart bir.Net Core Web API hizmetini Google Cloud Platform üzerine taşıyabileceğinizi söylesem. İlginizi çekmedi mi hala…Pekiiii…Tüm bunları sadece tarayıcı (Chrome, IE, Firefox, Opera, elde ne varsa) ile yapabileceğinizi söylesem:) Sanırım şimdi dikkatinizi çekmiş olmalı. Bu gece farklı bir çalışma denedim. Her Cumartesi olduğu gibi bu Cumartesi gecesi de konsere gitmek yerine West-World üzerinde dolaşmaya karar verdim. Hafta içinde yaptığım denemelerde Google Cloud Platform üzerinde çeşitli.net core uygulamalarını nasıl yayınlayabileceğimi incelemeye çalışmıştım. Google tarafında da işler inanılmaz derecede güzeldi. Derken yaptıklarımı yazmak yerine şöyle eş zamanlı bir video kaydı halinde tutsam daha iyi olmaz mı diye düşündüm. Windows’taki Camtasia Studio’yu aramadım desem yeridir ama Ubuntu tarafındaki OBS’de işimi gördü sayılır. Sonuç olarak hataları ve özellikle de görünmeyen fare imleci ile birlikte Youtube kanalıma yükleyebileceğim keyifli bir çalışma ortaya çıktı. Konuşma içermeyen, piyano tınıları eşliğinde süregelen sakin bir çalışma. Umarım sizler için faydalı olur.
-
AWS Lambda Üzerinde .Net Core Koşturmak
Çok yeni bir dünyanın içerisindeyiz uzun zamandır. Cloud Computing ile başladı. C#’ın Linux, MacOSX üzerinde çalıştığına şahit olurken, React Native’ın dünyayı sarsan yükselişine tanık olduk. Oysa ki daha bir süre öncesine kadar Scrum metodolojilerine alışmaya çalışıyor, TFS’e nasıl plug-in yazarıza bakıyorduk. Üniversite yıllarımızda internet bağlantısı bile olmayan bilgisayarlarda yazdığımız faktöryel hesaplama fonksiyonlarını, doğrudan sahibi olmadığımız Quantum bilgisayarlara yaptırmak için Serverless sistemlerden yararlanabileceğimiz bir dünya söz konusu artık. Şirketin hantallaşan iş alanlarını birer microservice haline getirip docker üzerinden host ettiğimiz gezegenler var artık. Çok hızlı dediğimiz Apache sunucularının yerini alan NGinx’e bakarken IIS’i unutup gidiyoruz belki de. Gelişiyoruz, değişiyoruz…Ve bu ikisini sürekli yapıyoruz. Adapte olmak zorundayız. Konumuz Serverless, AWS Lambda ve .Net Core…
-
Nginx Üzerinde Web API Servisi Çalıştırmak
Animasyon izlemek keyif aldığım hobilerden birisi. İzlediğimde bende derin izler ve duygular bırakmış uzun metrajlı bir çok anım var. Bazen filmde geçen bir söz bazen karakterin gülme krizine sokan bir davranışı ya da başına gelen dramatik bir olay. Geçenlerde bilmem kaçıncı kez izlediğim Sing filmi de benim uzun metraj anı defterim arasında yer alanlardan. Maddi sorunlar nedeniyle banka ile başı dertten kurtulamayan Buster Moon, filmin bir yerinde tam bütün ümitlerin tükendiği noktada şöyle bir cümle sarf ediyor;
-
.Net Core Tarafında SignalR Kullanımı
Bir süre önce araştırmaya başladığım ama araya giren diğer konular (WebSockets ve CORS-Cross Origin Resource Sharing) nedeniyle askıda kalan SignalR mevuzusuyla ilgili West-World’de haftasonu önemli ve heyecanlı gelişmeler oldu. Epey zorlandığımı itiraf etmek isterim. Bunun en büyük sebebi standart öğretilerde yer alan web tabanlı örnekler yerine her şeyi Console üzerinde uygulamaya çalışmamdı. HUB için bir sunucu, mesaj yayını için bir başka uygulama ve yayınlanan mesajları alan bir diğeri.
-
CORS(Cross-Origin Resource Sharing)
Geçtiğimiz günlerde Asp.Net Core tarafında SignalR kullanımını incelemeye başladım. O sırada incelediğim kaynakların birisinde UseCors isimli bir fonksiyonla karşılaştım. Uzun zamandır Cross-Site Scripting Error almamış birisi olarak.Net Core tarafında Cross-Origin Resource Sharing nasıl yapılır öğrenmem gerektiğini fark ettim. Sonunda SignalR ile ilgili araştırmalarıma bir kahve molası verip konuyu inceleyeyim dedim. Aslında W3C’un şu adresinde ve IETF (havalı isimleri ile Internet Engineering Task Force) kulübünün bu adresinde konu ile ilgili standartlara ait oldukça detaylı bilgiler mevcut.
-
Asp.Net Core Web API için Custom MiddleWare Yazmak
Uzun zamandır televizyon dizisi izlemiyorum. Aslında bir dönem düzenli olarak takip ettiğim diziler vardı. Bir tanesi de usta oyuncular Benedict Cumberbatch (Sherlock Holmes) ve Martin Freeman (Dr. John Watson) ın oynadığı Sherlock Holmes idi. Bu Cumartesi gecesi bir şekilde dizinin bir bölümüne rastladım. Keyifli bir bölüm tekrarı yaptım. Oyunculuklara yine hayran kaldım. Sherlock’un keskin zekasına, Watson’un her zamanki sorgulayıcı düşünce tarzının eklendiği bir bölümdü.
-
JWT(JSON Web Token) Kullanımı
Daha önce söylemiş miydim bilemiyorum ama servis odaklı yaklaşımlarda güvenlik hep korktuğum ve anlamakta güçlük çektiğim konuların başında gelir. Özellikle WCF tarafındaki güvenlik senaryolarının çeşitliliği ve zenginliği bazen kafa karıştırıcı boyutlarda olabiliyor. Bu aralar şirketteki REST tabanlı servislerin JSON Web Token ile kullanılmalarına dair bir vaka çalışması söz konusu. Bu durum REST modelinde çalışan WCF servisleri için önemli.
-
Apache Kafka ile Konuşmaya Çalışmak
Bilgisayarla yeni tanıştığım dönemlerde aynı zamane çocuklarımızın tabletlerde yaptığı gibi oyun oynamaya bayılırdım. Dersler, sınavlar bir yana oyunlar bir yana. Kasetlerin olduğu Commodore 64 zamanlarından, disketler ile 486DX işlemcili makinelerdekilere, CD ile yüklenenlerden, internetten indirilip oynananlara kadar… Pek çok efsane vardı tabii oynananlar arasında. Bazen onların başında saatlerce nasıl vakit geçiriyormuşum diye düşününce hayret ediyorum kendime. Hoşuma giden oyunların en önemli özellikleri arasında ses efektleri ve karakter konuşmaları gelirdi.
-
Go Web Sunucusunu Docker Üzerinden Yayınlamak
Gondor’da bir şeyler araştırmak için harika bir zaman. Çünkü elimdeki işler bitti. Böyle vakitleri kendi araştırmalarıma ayırmak hoşuma gidiyor, kim ne derse desin. Yeni gözdem Linux makinem de (Gondor) önümde durduğuna göre kısa bir süre onun üzerinde çalışabileceğimi düşünüyorum. Aklıma gelen ilk şey ise, Go diliyle yazılmış ilkel bir web sunucusunu Docker üzerinden kullanabilmek. Önce web sunucusunu geliştirmek, başarılı bir şekilde çalıştığından emin olmak, sonrasında bir Docker imajı hazırlamak lazım. Ardından oluşturulan imajdan yararlanarak bir Container başlatıp web sunucusunun bu taşıyıcı örneği üzerinden çalışıp çalışmadığını test etmek senaryonun tamamlanması açısından yeterli. Tahminlerime göre 15 dakikayı aşmayacak bir iş gibi duruyor. Haydi başlayalım.
-
Docker Üzerinde .Net Core Uygulaması Çalıştırmak
Biliyorum epeyce geriden geliyorum yeni nesil konularda ama işler güçler derken ancak zaman bulabiliyorum. Önceki yazılarımdan da hatırlayacağınız üzere evdeki emektar dizüstü bilgisayarıma Ubuntu’nun 64bitlik sürümünü yüklemiştim (Makineye West-World adını verdim) Üzerinde ilk.Net Core denemelerimi de gerçekleştirdim. Ancak merak ettiğim konulardan birisi de Docker üzerinde bir.Net Core uygulamasının nasıl çalıştırılabileceğiydi. Bu iş sandığımdan daha zor olacaktı. Yarım yamalak bilgimle Docker’ın ne olduğunu az çok biliyordum ama tam anlamıyla da hakim değildim. En azından biraz daha fikir sahibi olmalı, kurulumunu gerçekleştirmeli ve sonrasında örnek bir.Net Core uygulamasını Dockerize ederek taze bir imaj (image) üzerinde ayağa kaldırabilmeliydim.
-
Ubuntu'da İlk .Net Core Adımlarım
Üniversite yıllarımda internet yeni yeni yaygınlaşmaya başlayan bir ortamdı. 14400 kpbs hızındaki modemimi daha 3ncü sınıfta alabilmiştim. Bu sebepten okulun ilk yıllarında bilgisayar teknolojileri ile ilgili bilgileri öğrenebileceğim en güzel mecra aylık dergilerdi. Bazıları zaman içerisinde kapandı bazılarıysa internet üzerinden yayınlanmaya başladı. Ben ağırlıklı olarak PcWorld, PcNet, PcMagazine gibi dergileri okuduğumu hatta ay ay biriktirdiğimi hatırlıyorum.
-
Tek Fotoluk İpucu 160 - Bir Sertifikanın Base64 Encoded Değerini Bulmak
Önceki yazımızda WsHttpBinding kullandığımız sertifika tabanlı bir WCF senaryo çalışmamız vardı. Aynı örneği göz önüne alarak BasicHttpBinding kullanabileceğimizi de belirtelim. Nitekim bu bağlayıcı tipi ile de Message tabanlı güvenliği sertifika bazlı gerçekleştirebiliriz. Bunun en gerekli sebeplerinden birisi de servis tüketicilerinin eski nesil uygulamalar olabilmesi sebebiyle sadece SOAP 1.1 haberleşme kurmasıdır. Olmaz demeyin oluyor. Geliştirmekte olduğumuz projede buna benzer bir ihtiyaçla karşılaştık. Bazı servis tüketicilerimiz sadece SOAP 1.1 paketi gönderebilir durumdalar. Tabii öncelikle bizim.Net ortamında bu senaryoyu test edebilmemiz gerekmekteydi. Bağlayıcı tipini belirledik, Message güvenliğini ayarladık, sertifika tanımlamalarını yükledik ve servisi ayağa kaldırıp istemciye proxy tipini indirttik. İstemci web.config dosyasında gerekli ayarlamaları yaptık. Ne varki istemci tarafındaki endpoint bildiriminde yaptığımız aşağıdaki örnek tanımlama işe BasicHttpBinding tipi özelinde işe yaramadı ve çalışma zamanında “The request message must be protected” şeklinde hata aldık.
-
WCF - Özelleştirilmiş UsernamePassword Validator Kullanımı
Yeni ekibimdeki çalışmalar doğrultusunda bir süredir servis tabanlı mimarimizde WCF üzerine oturan hafif bir çatı oluşturmaya çalışmaktayız. Önemli ölçüde ilerleme kaydettik. Tabii WCF’in en temel fonksiyonelliklerini kullanırken ne kadar geniş bir alan olduğunun da farkına varıyoruz. Bizi zorlayan pek çok nokta var. Bunlardan birisi de güvenlik. Neredeyse sayısız kombinasyon seçeneği ile WCF tarafındaki güvenlik yetenekleri çok geniş (Bazen ne istediğimizi bile bilemez duruma geldiğimizi itiraf etmek isterim) Hal böyle olunca benim de eski bilgilerimi tazeleyip bazı şeyleri yeniden araştırmam ve öğrenmeye çalışmam gerekti. En çok takıldığım noktalardan birisi de geliştirme ortamında sertifikalar üretip bunları WCF tarafında kullanmak. Not aldığım konular üzerinden adım adım giderken belki benim yolumdan geçen veya geçecek olan arkadaşlar da vardır diye vakalardan birisini bloğumda kaleme almak istedim.
-
Asp.Net Core'da Bir WebSocket Macerası
Meşhur ve özlenen telefon markası Nokia’nın o başarılı sloganını hatırlıyor musunuz?, “Nokia, connecting people”:) İşte bugünkü konumuz da o jeneriği aratmayacak türden. “WebSockets, connecting applications.”(Burayı o adamın ses tonu ile zihninizde canlandırın derim) Evet berbat bir giriş oldu ama olsun. Gelelim konumuza.