Programlama Dilleri

Her yazılım geliştirici özellikle büyük bir projeye girdiğinde kodlarının kaliteli olması için uğraşır. Bu yönde adımlar atar. Çoğu zaman bu bir sanata dahi dönüşebilir. Okunabilir kodlar oluşturmanın dışında, mimari açıdan büyüleyici olan, yeniden kullanılabilirliğin üst seviyede olduğu, fazla uğraşılmadan genişleyebilen ürünler ortaya çıkartmak en büyük gayelerden birisi haline gelir. Martin Fowler’ın ilkeleri sıkı sıkıya takip edilir. Kurumsal çözüm içerisinde Fluent API’ler kullanılmaya, “Dependency Injection Container” gibi kavramlar konuşulmaya başlanır. Ne kadar başarılabilir bilinmez ama amaçlardan birisi de Biyütıful Kodu ortaya çıkartmaktır.

Çok şanslı bir çocukluk geçirdim. 80li yıllarda daha minik bir çocukken Lego’ lar oyuncak dolabımdan eksik olmazdı. O zamanlar benim için çok kıymetliydiler. Tabi büyüdükçe başka başka şeyler önem kazanmaya başladı. Lego’ nun pabucu belki de dama atıldı. Ta ki bir oğlum olana kadar. Şimdiler de 4lü yaşlarını yaşayan S(h)arp Efe’ nin en sevdiği oyuncakların başında geliyor Lego. Ülkemizdeki fiyatları her ne hikmetse yüksek olan Lego’ lardan çok fazla alamıyoruz belki ama işin güzel bir tarafı var. 80li yıllarda oynadığım ve Annem tarafından saklanan Lego parçaları günümüzdekiler ile de uyumlu. Yani var olanları yeniler ile bir arada kullanıp hayal gücümüze göre farklı farklı yapılar inşa edebiliyoruz.

Bu görsel dersimizde çalışma zamanında kullanılabilecek örnek senaryolardan birisine daha değinmekteyiz. İlk amacımız Generic olarak tanımlanmış bir tipin çalışma zamanında üretilmesini sağlamak (Örneğin List koleksiyonunun) Diğer amacımız ise generic bir metodun yine çalışma zamanında üretilip, yürütülmesi.

Şöyle bir senaryo düşünelim; Bir Excel dosyasında yer alan sayfa ve kolon bilgilerini programatik ortamda ifade etmek istiyoruz. Ancak Excel dosyası oldukça büyük. Sheet ve kolon sayıları çok fazla. Bir şekilde dosyayı okumayı, kolon adlarını, içeriklerini ve veri tiplerini öğrenmeyi başarıyoruz. Her bir Sheet’in bir sınıfa karşılık gelmesi gerektiğini fark ediyoruz. Ama işin zor olan kısmı şemaya uygun şekilde sınıf ve özelliklerinin programatik ortamda üretilmesi. Aklımıza gelen bir kaç yol var fakat biz en şık olanlarından birisini tercih ediyoruz. Sınıfları (Class), özelliklerini (Property) ve bu tiplerin bulunduğu Assembly’ ı içeren sınıf kütüphanesini (Class Library) kod ile üretiyoruz. Üretme işini gerçekleştirirken Intermediate Language’ e kadar da uzanıyoruz. Merak ediyor musunuz?

Eğer sizde zamanında benim gibi bankaların teknoloji departmanlarında çalışmış ve yazılım geliştirmişseniz, eminimki hayatınızın bir döneminde büyük boyutlu Text dosyaları ile çalışmak zorunda kalmışsınızdır. Malum Bankaların sistemleri halen daha eski olabildiğinden, bölümler arası veya uygulamalar arası veri aktarmanın en popüler yollarından birisi olarak Text tabanlı dosya formatları göz önüne alınmaktadır. Bazen onlarca megabyte’ı aşan ve milyonlarca satırdan oluşabilen düzenli text dosyaları söz konusu olur ve bunların bir şekilde uygulamaların konuştuğu veritabanı ortamlarına işlenerek, ilişkisel veri bütünlüğü içerisinde yerlerini alması beklenir.

C# konulu yeni bir bilmece ile karşı karşıyayız. Bu sefer kolay kolay fark edemeyebileceğimiz, basit ama irdelenmesi gereken bir vakayı göz önüne alacağız. Bir uygulamayı geliştirirken, Developer olarak son derece dikkatli olmalı ve testlerimizi gerçekleştirirken de tüm senaryoları göz önüne almalıyız. Bu anlamda gerek dilin gerek.Net Framework alt yapısının tüm unsurlarına hakim olmak da son derece önemli. Nitekim bazı noktalarda profesyonel bir geliştiricinin dahi kestiremeyeceği sorunsallar yaşanabiliyor. Yazımızın ilerleyen kısımlarında bu perspektiften bakarak sorun olarak da görülebilecek bir konuyu masaya yatıracağız.

“Mösyö Reno” dedi, oturduğu yerden Jimmy Carl. Uzun süredir bu dev şirketi yönetiyordu. Son zamanlarda teknolojiye büyük yatırım yapan firmanın, bundan en iyi şekilde yararlanabilmesini isteyenlerin başında geliyordu. Oldukça meraklı biri olan Carl, bilgisayarına bakarken içeriye orta boylarda, saçlarının bir kısmı ağırmış, numarası büyük olduğu belli olan kalın çerçeveli gözlüklü, hafif de göbekli ama güler yüzlü birisi girdi. Üstünde rengarenk bir hawai t-shirt, altında bermuda şort ve parmak arası terlikleri ile.

Yazılım sektöründe yer alan bizler, mutlak suretle en az bir programlama dilini çok iyi seviyede öğrenmeye çalışır ve bunun için epey yoğun çaba sarf ederiz (Hatta değerli bir büyüğümüzün sözüne göre, hayatımızın her hangibir noktasında C veya C++ gibi bir dili öğrenmeye çalışmış ama hiç bir zaman iyi bir C/C++ geliştiricisi olamamışızdır) Ne varki bazen dilin kullanılmayan pek çok özelliğini, zamanında öğrenmiş olsak dahi unutabiliriz. Hatta bazı ilginç olan yanlarını bugüne kadar hiç görmemiş, denememiş ya da duymamış olabiliriz. İşte size C# dili ile ilişkili olarak pek çoğumuzun hatırından giden bir kaç enteresan vaka…

Programlamaya ister yeni başlamış olun ister yıllardır bu işin içerisinde bulunun, hızlı çözüm üretmek, analitik düşünmek ve olabildiğince işe yarar parçalar çıkartmak en büyük hedeflerimizden birisi olmalıdır. Elbette yıllar içerisinde elde edinilen, kazanılan tecrübe ve bilgi birikimine bağlı olarak kendinize ait bir geliştirme (Development) tarzı da ister istemez oluşacak ve hatta sonrasında değiştirilemez/değiştirilmesi zor bir alışkanlık haline gelecektir.

Beni tanıyanlar SQL ailesini pek sevmediğimi ve biraz uzak durmaya çalışmak istediğimi bilirler. Ne varki bazen iş hayatının gerçekleri ile karşı karşıya kalırız ve mecburen SQL ailesinin bazı fertleri ile yakın ilişkiler içerisine gireriz.

Puslu bir sonbahar akşamında detektif Netspecter odasında sessiz sakin oturmaktadır. Loş bir ortama neden olan gece lambasının yeşil cam aksamı altından oda içerisindeki tozların sessiz ve sakin akışı bir yana, Netspecter’ ın kafasında masasına yeni gelen dosya ile ilişkili soru işaretleri koşup durmaktadır.

Yağmur şiddetini giderek arttırıyordu. Karanlık ara sokakta gizemli bir pardesü ise ağır ağır ilerlemekteydi. Etraftaki pis kokunun hemen sokağın başındaki çöp konteynerlerinden geldiği ap açık ortadaydı. Ancak gizemli pardesü bu kokuyu umursamıyordu bile. Bir an durdu ve şüpheli bir şekilde arkasına baktı.

Bilenler bilir, uzun süredir.Net Framework 2.0 üzerinde yazılmış ve Visual Studio 2005 ortamında geliştirilmeye devam edilen bir bankacılık uygulamasında görevliyim. Buradaki işim müşterinin yeni isteklerini sisteme katmak/katmaya çalışmak olarak düşünülebilir

Formula 1 merakı olanlar, yarışan araçların mühendislik olarak birbirlerine çok yakın teknolojiler ile üretildikleri ve benzer olduklarını bilirler. Gerçi bazı zamanlarda ön plana çıkan araçlar da söz konusudur. Frenaj veya hızlanma sistemlerine getirilen iyileştirmeler sonucu, diğer yarış araçlarının pilotları kim olursa olsun belirgin bir şekilde öne fırlarlar.

Aralık…2003 yılı. Dışarısı oldukça soğuk ve ben evdeyim. Camdan dışarıya baktığımda dışarıda pek kimseyi göremiyorum. Soğuktan dolayı sakin olan sokağımız daha da bir yanlız. Bu arada askerden döndükten sonra iş aramakla geçirdiğim 8nci ayın içerisindeydim. Neyseki mesleki kariyerimde ilerlemek için yeni bir heyecanım var. C#Nedir? topluluğu ile daha ilk günlerimi yaşıyorum.

Aslında çok şanslı bir insanım. Çünkü çocukluğumdan beri tatile gidebiliyorum. Yazlığımızın olduğu Avşa adasına her sene iki günlüğüne dahi olsa gitmekteyim. İlk yıllarda adaya hareket eden nostaljik gemiler vardı. Bu gemiler yaklaşık olarak altı saat gibi bir sürede İstanbul’ dan adaya ulaşmaktaydı.

2004 ve 2005 yıllarında uzun bir süre editörlüğünü yaptığım C#Nedir? topluluğunun düzenlediği C# Akademi eğitimlerinde, yarı zamanlı eğitmen olarak görev yapmıştım. Genellikle C# programlama dilinin basit ve temel konularını, ayrıca Object Oriented özelliklerini aktarmaya çalışırdım. Elbette sınıfımdaki öğrencilerim yanda görüldüğü gibi her zaman pür neşe olmazlardı.

Sizde benim gibi basketol tutkunu musunuz? Aslında ülkemizde hemen herkesin birincil olarak futbol merakı olması beklenir. Oysaki bende diğer pek çok arkadaşım gibi birincil olarak basketbol’ a meraklıyımdır. Aslında lise yıllarında sevgili Michael Jordan ve Chicago Bulls ile başlayan bu merakım sonrasında Efes Pilsen, Ülker, Tofaş gibi takımlarla daha da artmıştır. Üniversite yıllarından beri bu takımların pek çok maçına gitmişimdir ve halen daha gitmeye çalışmaktayım (Tabi bir dönem Tofaş profesyonel basketbol şubesini kapatmıştı…) Tabi şu anda 11 aylık S (h) arp Efe buna pek müsade etmiyor. Ama yine de takım ayırt etmeksizin özellikle avrupa arenasındaki pek çok maça gitmeye çalışıyorum.

Aklım üniversite kampüsünün çimlerinde hala…Pek çok gün İstinye Park’a giden öğle arası servisimiz, dönüş yolunda İTÜ kütüphanesi önünden geçmekte (Geçmekte idi…Sonrasında o yol trafiğe kapatıldı) Öğrencilerin çimlere yayılarak mavi gök yüzünü seyre dalmasına her zaman imreniyorum. Çoğu zaman bu psikolojideki öğrencinin kafasında oluşan sorunlar bellidir. Kız arkadaş veya erkek arkadaş sorunu, maddi sorunlar, dersler, vize ve finaller…Tabi iş hayatına giren ben gibi insanlar aynı çimlere yatmaya kalksa, kafada dönen sorunların sayısı azalacağına büyük ihtimalle artacaktır. Hele ki yazılımla uğraşıyorsanız mavi göğü seyre dalarken geçen bulutların çoğu birer Component haline dönüşecek ve üstünüze üstünüze gelecektir. Neyse…

Yaz günlerinde pek çok geliştirici tembellik yapmak ister. Hatta benim gibi kocaman bir Üniversite Kampüsü içerisinde yer alan çalışma ortamınız var ise ve kampüsünüzün çimleri üzerinde yatıp şöyle beş on dakika kestirmeye müsaitse. Tabi tembelliğin çeşitli türevleri vardır. Çimler üzerinde uzanmak bunlardan sadece birisi.